در فضای وب، هاستینگ یا میزبانی بهمعنی فعال نگهداشتن وبسایت روی شبکه جهانی وب یا WWW است. هدف از این کار آن است که همه کاربرانِ وب بتوانند به این فایلها بهصورت آنلاین دسترسی داشته باشند و وبسایتها را روی مرورگرشان مشاهده کنند. بنابراین، همه وبسایتهایی که در فضای اینترنت میبینیم، از خدمات هاستینگ استفاده میکنند. حال هاستینگ چیست و انواع آن کداماند؟ در این مطلب، این پرسشها را پاسخ خواهیم داد؛ پس تا پایان با ما همراه باشید.
هاستینگ چیست؟
هاست بهمعنای میزبان است و به هاستینگ «میزبانی» نیز گفته میشود. وقتی میخواهیم وبسایتی را در شبکه جهانی وب فعال کنیم و دردسترس عموم کاربران قرار دهیم، باید از دو نوع هاستینگ استفاده کنیم:
- هاستینگ وب؛
- هاستینگ دامنه.
این هاستینگها سرویسهایی هستند که شرکتهای خدمات هاستینگ ارائه میدهند؛ بنابراین، منظورمان از «هاستینگ» شرکتهای ارائهدهنده خدمات میزبانی است. حالا هاست چیست ؟ درادامه، درباره هاست دامنه و هاست وب صحبت خواهیم کرد.
میزبانی وب چیست؟
وقتی دامنهای را انتخاب و خدمات میزبانی آن را تهیه کردید، وقت آن است که بهسراغ سرویس میزبانی وب بروید تا فایلهای وبسایتتان را در شبکه جهانی وب قرار دهید. برای این کار ابتدا باید در ازای پرداخت اشتراک، یکی از پلنهای میزبانی وب شرکت مرتبط را انتخاب کنید. با این کار بخشی از منابع سرور آن شرکت که شامل RAM و فضای هارد و پهنای باند است، به وبسایت شما اختصاص داده میشود.
سپس، باید به پنل مدیریتی هاست وب خود بروید و فایلهای وبسایت را روی سرور آپلود کنید. البته بعضی از شرکتهای هاستینگ خودشان مراحل پیکربندی و راهاندازی وبسایت را انجام میدهند. بهعبارتدیگر، وقتی بهعنوان صاحب وبسایت درخواست میدهید که وبسایتتان روی شبکه WWW دردسترس کاربران قرار گیرد، شرکت هاستینگ مدنظر بخشی از فضای ذخیرهسازی سرور خود را به فایلها شما اجاره میدهد. تا وقتی هاستینگ فعال باشد، فایلهای شما روی این سرور باقی میمانَند و اجرا میشوند.
وب سرور چیست؟
پیشتر در بحث هاستینگهای وب، از سرور نام بردیم. در تعریفی کاملاً ساده، سرور کامپیوتری است که دائماً روشن است. این کامپیوتر بسیار قدرتمند است و فضای ذخیرهسازی زیادی نیز دارد. وقتی فایلهای وبسایتتان نظیر فایلهای رسانه و کدها و پایگاهداده را روی این سرور قرار میدهید، هربار که کاربری درخواست بازشدن وبسایت شما را میدهد، این درخواست به سرور فرستاده میشود. پاسخ این درخواست نیز که Load شدن وبسایت است، سرور میدهد. هریک از شرکتهای میزبانی وب، سرورهای مخصوص خود را دارند که فضای آنها را به وبسایتها اجاره میدهند؛ بنابراین، وقتی خدمات این شرکتها را دریافت میکنید، میتوانید فایلهای وبسایتتان را روی آن سرورها ذخیره کنید تا همه کاربران بتوانند در فضای آنلاین وبسایت شما را ببینند.
انواع هاستینگ وب
حالا دیگر میدانیم فضای سروری که شرکت میزبانی وب به شما اختصاص میدهد، جایی است که فایلهای وبسایتتان نگهداری و اجرا میشوند؛ بنابراین، هرچه این فضا بیشتر باشد، فایلها جای مانور بیشتری خواهند داشت و سریعتر اجرا خواهند شد. پس مهمترین ویژگی هاستها مقدار فضایی است که به وبسایتها اختصاص میدهند. در نگاهی دقیقتر، هاستینگها بسته به دو متغیر زیر به انواع مختلفی تقسیم میشوند:
- میزان فضایی که به ذخیره و اجرای فایلهای وبسایتتان اختصاص میدهند.
- فضای این سرور فقط برای شماست یا وبسایتهای دیگر هم میتوانند از آن استفاده کنند؟
برایناساس، سرویسهای میزبانی در انواع زیر دستهبندی میشوند:
- هاست اشتراکی
- هاست اختصاصی
- هاست VPS
- هاست ابری
- هاست دانلودی
- هاست نمایندگی (Reseller)
۱. هاست اشتراکی
اگر فضای سرور فقط متعلق به شما نباشد و وبسایتهای دیگر هم بتوانند فایلهایشان را روی همان سرور نگه دارند، به آن هاست اشتراکی میگویند. راهاندازی این نوع سرویس میزبانی وب مقرونبهصرفه و سریع است؛ اما بهدلیل اشتراکیبودن، فقط برای وبسایتهای کوچک و متوسطی مناسب است که انتظار ترافیک خیلی زیادی ندارند.
۲. هاست اختصاصی
این نوع هاستینگ همانطورکه از نامش پیداست، سروری دارد که فقط فایلهای یک وبسایت را میزبانی میکند؛ پس میتوانید حدس بزنید که این سرویس گرانقیمتتر از دیگر هاستهاست. اگر وبسایت بزرگی دارید یا ترافیک زیادی میگیرید یا به کنترل بیشتری روی سرورتان نیاز دارید، این سرویس انتخاب بسیار مناسبی برای شما خواهد بود.
۳. VPS
در سرویس هاست VPS یا مجازی، یک سرور مجازی در قالب یک سرور اختصاصی برای هر وب ایفای نقش میکند؛ اما درواقع روی هر سرور چندین وبسایت فعال هستند. بههمیندلیل، هاست VPS سرویسی بین میزبانی اشتراکی و اختصاصی بهشمار میرود. تفاوت اصلی بین هاستهای VPS و اشتراکی در این است که مشتریان VPS به پیکربندی سرور دسترسی کامل دارند؛ ازاینرو، به نوع اختصاصی نزدیکتر هستند. وبسایتهای کوچک و متوسطی که خواهان انعطافپذیری بسیاری هستند و بودجه محدودی هم دارند، میتوانند میزبانی وبسایت خود را به این سرویس بسپارند.
۴. هاست ابری
هاست ابری جزو جدیدترین و محبوبترین سرویسهای میزبانی وب محسوب میشود. در این سرویس، شبکهای از سرورهای ابری مجازی و فیزیکیِ متصلبههم از وبسایتها میزبانی میکند. این شبکه باعث ایجاد هاستینگ قدرتمندی میشود که وبسایتهای حجیم میتوانند روی آن حساب کنند. اگر وبسایتتان فایلهای رسانه زیاد و حجیمی دارد، هاست ابری میتواند بهترین انتخاب برای آن باشد. گفتنی است هزینه نسبتاً گران نیز یکی از ویژگیهای این سرویس محسوب میشود.
۵. هاست دانلود
بعضی از وبسایتها فایلهای بسیار زیادی برای دانلود دارند؛ مانند وبسایتهای آموزشی و دانلود موسیقی. صاحبان این وبسایتها میتوانند تصمیمی هوشمندانه بگیرند و فایلهای دانلودی را روی هاستی جداگانه ذخیره کنند و نه روی هاست اصلی وبسایت. در این صورت، هربار که کاربران میخواهند فایلی را از این وبسایت دانلود کنند، درخواستشان به هاست دانلودی فرستاده میشود و فایلها را از این هاست دوم دانلود میکنند. همانطورکه میتوانید حدس بزنید، بزرگترین مزیت داشتن هاست دانلودی درکنار هاست اصلی، افزایش سرعت وبسایت است؛ چراکه فایلهای دانلودی در هاست اصلی ذخیره نمیشوند و فضای اجرای فایلهای بدنه وبسایت را اِشغال نمیکنند.
۶. هاست نمایندگی (ریسلر)
Reseller بهمعنی نمایندگی است که محصولات یا خدمات برند یا شرکت دیگری را میفروشد. منظور از Reseller Host نیز شرکتی است که بهعنوان نمایندگی، خدمات هاستینگ شرکت دیگر را عرضه میکند. بسیاری از شرکتهای هاستینگ داخلی سرورهای مخصوص خود را ندارند؛ بلکه نماینده خدمات هاست و سرور شرکتهای خارجی هستند و آنها را به کاربران ایرانی میفروشند.
هاستینگ چه امکاناتی را برایمان فراهم میکند؟
با تهیه سرویسهای میزبانی، خدمات دیگری هم دریافت خواهید کرد که درادامه، به برخی از آنها اشاره میکنیم.
۱. آپتایم
Uptime یا قابلیت اطمینان به مدتزمانی اشاره میکند که سرویس میزبانی میتواند فعال باشد. برای مثال، بعضی از سرویسها آپتایم ۹۹درصد را ارائه میکنند. این یعنی هاستینگ فقط ۱درصد مواقع ممکن است از دسترس خارج شود. بدیهی است که هرچه Uptime بیشتر باشد، وبسایت شما کمتر با مشکلات دسترسی مواجه میشود. معمولاً هرچه سرویسهای میزبانی قدرتمندتر باشند، آپتایم آنها نیز بیشتر است.
۲. ترافیک و پهنای باند
در شرکتهای میزبانی و جایی که پلنها معرفی شدهاند، ویژگیهای ترافیک و پهنای باند هر سرویس نیز معرفی میشوند. برای نمونه، بسیاری از سرویسها پهنای باند نامحدودی دارند؛ یعنی وبسایت شما هرچقدر هم بازدید داشته باشد، از دسترس خارج نمیشود. البته باید دید تجربه کاربران قبلی از این شرکتها چیست و آیا این ادعا صحت دارد یا خیر.
۳. ثبت و خرید دامنه
ثبت و خرید دامنه بهمعنی فعالسازی سرویس میزبانی دامنه است. پیشتر هم اشاره کردیم که شرکتهای هاستینگ این کار را هم انجام میدهند. کافی است نام دامنه مدنظرتان را وارد کنید تا درصورت آزادبودنش، هزینه اشتراک را پرداخت کنید و مالک آن شوید. شایان ذکر است تا وقتی اشتراکتان تمام نشود، این دامنه به وبسایت شما متعلق خواهد بود.
۴. کنترلپنل
کنترلپنل داشبوردی ساده است که بهکمک آن میتوانید جزئیات سرویس میزبانی و سرور خود را مشاهده کنید و بیشتر آنها را تغییر دهید. مدیریت آدرسهای ایمیل دامنه، نسخه PHP، ریدایرکتها، ویرایش فایلهای وبسایت و… از امکانات کنترلپنل است. گفتنی است که کنترلپنلها معمولاً در دو نوع cPanel و DirectAdmin ارائه میشوند. این کنترلپنلها امکانات مشابهی دارند و فقط رابط کاربریشان متفاوت است. نوع کنترلپنل هر سرویس را میتوانید بین مشخصات آن ببینید.
۵. PHP ،htaccess. ،SSH ،MySQL ،FTP و…
اگر در فرایند راهاندازی وبسایت، به نصب نسخه جدید PHP یا Perl نیاز دارید، میتوانید از میزبانی خود کمک بگیرید. همچنین، اگر میخواهید تغییراتی روی فایل .htaccess اعمال کنید، میتوانید کار را به همان شرکت بسپارید. کارهایی مانند سفارشیسازی پیام خطاها و محافظت از وبسایت دربرابر سرقت پهنای باند با تغییر کدهای فایل .htaccess انجام میشوند. دسترسی SSH نیز برای نگهداری پایگاههای داده مانند MySQL یا اجرای سیستمهای مدیریت محتوا کاربرد دارد. این دسترسی هم ازجمله خدماتی است که شرکتهای میزبانی ارائه میدهند. FTP هم از دیگر خدمات مهم هاستینگ است که بهکمک آن میتوانید فایلهای وبسایت را از حافظه کامپیوتر به سرور منتقل یا فایلها را از سرور دانلود کنید.
۶. پشتیبانی فنی
شاید سرور ناگهان از دسترس خارج شود یا بعضی از صفحات وبسایت دچار مشکل شوند یا در راهاندازی و نگهداری وبسایت خود سؤالی داشته باشید. درهرصورت، شرکتهای هاستینگ باید پشتیبانی فنی قدرتمندی داشته باشند تا دستتان را خالی نگذارند. بنابراین، موقع انتخاب بهترین شرکت هاستینگ، نوع پشتیبانی آنها را هم بررسی کنید و ببینید چند راه برای پشتیبانی دارند؟ آیا ۲۴ساعته در ۷ روز هفته پاسخگو هستند؟ کدام خدمات پشتیبانی را ارائه میدهند؟
